ABS

Kopolimer akrylonitrylo-butadieno-styrenowy – tworzywo sztuczne charakteryzujące się dużą twardością, udarnością, odpornością na zarysowania oraz właściwościami izolacyjnymi. W produkcji przemysłowej ABS stosowany jest do wytwarzania obudów sprzętu AGD, zabawek (np. klocków lego), elementów wykończenia samochodu.

ABS jest jednym z najpopularniejszych materiałów do druku 3D w technologii FDM (Fused Deposition Modeling). W trakcie druku 3D, topiony materiał zostaje wytłoczony przez rozgrzaną dyszę drukarki, po czym jest nakładany warstwa po warstwie – tworząc drukowany obiekt od dołu do góry.

Filament z ABS może w trakcie drukowania stwarzać potencjalne zagrożenia zdrowotne poprzez wytwarzanie oparów akrylonitrylu, co do którego istnieją podejrzenia, iż może on być czynnikiem rakotwórczym. Elementy drukowane z ABS nie mogą być stosowane jako implanty medyczne.

Typowa temperatura wytłaczania ABS to od 215 do 250 stopni Celsjusza. Drukowanie przy użyciu ABS wymaga podgrzewanego stolika.Po połączeniu z acetonem, ABS nadaje się do polerowania i klejenia.


Bowden

Rodzaj ekstrudera, który jest mocowany z dala od głowicy, co odciąża wózek po którym porusza się głowica. Odciążenie wózka umożliwia zwiększenie prędkości druku. Minusem takiego ekstrudera jest praktyczny brak możliwości druku gumą.


Bioprinting 3D

Proces drukowania tkanek oraz narządów przy użyciu żywych komórek oraz innych materiałów. Jedną z głównych trudności bioprintingu jest ochrona komórek przed niszczącym je oddziaływaniem wysokiej temperatury, wytwarzanej przez biodrukarkę w trakcie druku.


CAM

(Computer Aided Manufacturing) – komputerowe wspomaganie wytwarzania, którego celem jest integracja fazy projektowania z fazą wytwarzania. Oprogramowanie typu CAM ustala na podstawie modelu 3D tzw. ścieżki narzędzia, niezbędne do wykonania obiektu.


Contour Crafting

Technologia szybkiego wytwarzania budynków metodą addytywną, której autorem jest profesor Behrokh Khoshnevis z Uniwersytetu Południowej Kalifornii. Podstawą contour crafting jest zastosowanie sterowanego komputerowo dźwigu lub suwnicy,  do nakładania warstwa po warstwie potrzebnych materiałów budowlanych. Konstrukcja budynku tworzona jest z betono-podobnego materiału składającego się z szybko schnącego cementu oraz odpadów budowlanych. Pozostałe niezbędne elementy takie jak instalacja elektryczna i hydrauliczna są również nakładane warstwa po warstwie.


CAD

Computer Aided Design – pojęcie odnoszące się do wykorzystania systemów komputerowych w celu tworzenia lub modyfikowania projektów. Oprogramowanie typu CAD, to oprogramowanie służące do projektowania komputerowego.


CJP

Color Jet Printing – technologia druku 3D przy użyciu barwionego proszku gipsowego. Proces druku CJP polega na natryskiwaniu na sproszkowany materiał specjalnego lepiszcze wraz odpowiednim barwnikiem. Po wydrukowaniu danej warstwy podnośnik opuszcza platwormę, a walec rozprowadza równomiernie pozostały materiał. Materiał, na który lepiszcze nie zostało nałożone, służy za naturalny materiał podporowy dla zwisających elementów drukowanego obiektu.

Metoda CJP stosowana jest przez podmioty profesjonalne. Przykładem zastosowania są CJP są kolorowe figurki selfies 3D.Wydruki wyglądają efektownie, jednak ze względu na stosowany materiał nadają się wyłącznie do prac koncepcyjnych, a nie do produkcji funkcjonalnych części.


Dysza

Końcowy element głowicy, przez który wypływa filament. Najpopularniejszymi dyszami są dysze, których średnica mieści się w zakresie od 01 mm do 0,8 mm.


DLP

Cyfrowe Przetwarzanie Światła (ang. Digital Light Processing) to technologia druku 3d polegająca na utwardzaniu światłem żywic fotopolimerowych. Proces ten przebiega analogicznie do procesu stereolitografii, z tą różnicą, iż zamiast lasera wykorzystywane jest bardziej konwencjonalne źródło światła, takie jak lampa łukowa. Kolejne warstwy modelu tworzone są w wyniku emisji obrazu wyświetlanego przez projektor. Wydruki DLP cechują się wysoką jakością, odwzorowując szczegóły z dokładnością do kilkudziesięciu mikronów.


Druk 3D (druk przestrzenny)

Drukowanie przestrzenne to proces automatycznego wytwarzania przedmiotów fizycznych na podstawie trójwymiarowych modeli komputerowych. Metoda ta wykorzystywana jest zarówno do szybkiego tworzenia prototypów (rapid prototyping) oraz ich form, jak również do tworzenia gotowych przedmiotów lub ich części składowych. Zakres możliwych do wytworzenia obiektów jest bardzo szeroki i obejmuje między innymi: meble, zabawki, ubrania, protezy, miniaturowe repliki, jedzenie, budynki, a nawet tkanki. Charakterystyczną cechą drukowania 3D jest wytwarzanie rzeczy poprzez nakładanie na siebie kolejnych warstw materiału (additive manufacturing).


EBM (Electron Beam Melting)

Topienie za pomocą wiązki elektronów,  to proces druku 3D polegający na spiekaniu sproszkowanego metalu przy użyciu wiązki elektronów emitowanych przez działko wolframowe. Spiekanie odbywa się w próżniowej komorze produkcyjnej, co zapewnia oszczędność energii. Proces jest kilkukrotnie szybszy od DMLS. Głównymi polami zastosowań EBM są produkcja części dla przemysłu lotniczego i kosmicznego oraz implantów i protez.


Ekstruder (Wytłaczarka, ang. Extruder)

Składający się z dwóch części zespół elementów drukarki 3D, którego zadaniem jest dostarczanie i wytłaczanie filamentu. Część określana jako „cold end” pobiera materiał i dostarcza go do części zwanej „hot end”, która odpowiada za stopienie i wyciśnięcie materiału na płytę drukarki.

W przypadku niewłaściwej konserwacji ekstrudera bądź w razie używania nieodpowiednich materiałów do druku, może dojść do uszkodzenia dyszy wyciskającej materiał. Materiał zablokowany lub zastygnięty w dyszy drukarki FDM, może uniemożliwić filamentowi opuszczenie ekstrudera, niszcząc tym samym wydruk.


Firmware

Wgrywane do elektroniki drukarki 3D oprogramowanie służące do sterowania urządzeniem. Firmware obsługuje peryferia drukarki (np. wyświetlacz, grzałkę, silnik) oraz interpretuje i wykonuje przesłany do drukarki g-code. Firmware może mieć charakter oprogramowania autorskiego lub otwartego. Najpopularniejszymi otwartymi programami Firmware są Cura, Marlin oraz Repetier.

 


FDM (Fused Deposition Modeling)

Opracowana w latach osiemdziesiątych XX wieku technologia druku 3D, polegająca na tworzeniu obiektów przestrzennych poprzez nakładanie na siebie warstwa po warstwie roztopionego materiału. Najpopularniejszymi materiałami do druku w technologii FDM są ABS, PLA, Nylon, HIPS, PET czy PETG.

Ponieważ nazwa FDM stanowi zastrzeżony znak towarowy firmy Stratasys, to w obiegu funkcjonują równolegle inne nazwy tej technologii, takie jak Fused Filament Fabrication (FFF) czy Layer Plastic Deposition (LPD). Wygaśnięcie patentu chroniącego technologię FDM zaowocowało w drugiej połowie ubiegłej dekady, powstaniem i dynamicznym rozwojem projektu RepRap, który doprowadził do ogromnej popularyzacji tej technologii. Drukarki FDM stanowią obecnie najliczniejszą grupę drukarek 3D na świecie.


Filament

Nawinięta na szpulę żyłka plastiku, będąca materiałem do druku używanym w drukarkach 3D drukujących w technologii FDM (FFF). Standardowa średnica filamentu wynosi 1,75 mm lub 3 mm. Filament sprzedawany jest przeważnie na kilogramy – rzadziej na metry. Najpopularniejsze materiały sprzedawane w formie filamentu to ABS, PLA, Nylon, PC. Innymi obok filamentu formami materiałów do druku 3D są proszki (charakterystyczne dla metali) oraz płyny.

 


G-code

Język programowania używany powszechnie jako język zapisu poleceń dla urządzeń numerycznych, wskazujący drukarce 3D co i jak ma drukować. G-code definiuje ruchy urządzenia, ich szybkość oraz ścieżkę którą ma podążać.


Krańcówka

Wyłącznik bezpieczeństwa (microswitch) – element drukarki 3D pełniący rolę zabezpieczenia silników ekstrudera. Krańcówki są rozmieszczone na skrajnych położeniach ekstrudera osi X i Y, a ich zadaniem jest zatrzymania pracy silnika.


LOM (Lamination Object Manufactoring)

Technologia LOM polega na nakładaniu na siebie kolejnych arkuszy materiału, łączonych ze sobą za pomocą kleju. Drukarka przy pomocy noża lub laserowego ostrza wycina obrys każdej drukowanej warstwy. Minimalna grubość warstwy odpowiada grubości karki papieru w rozmiarze A4. Technologia LOM umożliwia druk arkuszami z metalu, plastiku oraz papieru. Niektóre z wdrożeń technologii pozwalają drukować w pełnym kolorze – przykładem jest drukarka Iris irlandzkiej firmy Mcore, drukująca z wykorzystaniem zwykłego papieru do tradycyjnych drukarek.


MJM / MJP (MultiJet Modelling / MultiJet Printing)

Technologia przypominająca tradycyjny druk przy użyciu drukarek atramentowych, z tą różnicą, że zamiast tuszu głowica drukująca natryskuje na obszarze roboczym krople materiału termoplastycznego, utwardzane światłem UV. Dodatkowo głowica  natryskuje materiał podporowy (np. wosk). Technologia charakteryzuje się dużą dokładnością oraz wysoką szybkością druku. Umożliwia wykorzystanie w jednym procesie kilku różnych materiałów, co pozwala na uzyskiwanie różnych twardości w ramach jednego wydruku. Zaletą procesu jest jego czystość (jest to tzw. technologia biurowa) oraz brak konieczności poddawania wydruków skomplikowanej obróbce post-processingowej.


Mosfet

Układ elektroniczny składający się z tranzystora polowego z izolowaną bramką. Zadaniem układu jest otwieranie oraz zamykanie przepływu prądu.


Maker Movement

Termin ukuty prze Dale’a Dougherty’ego, określający społeczność fascynatów idei DIY (zrób to sam). Członkowie Maker Movement to osoby, które zamiast kupować gotowe rzeczy, wolą je zrobić samemu. Rozwojowi ruchu sprzyja powstawanie makerspaces (takich jak TechShop) będących przestrzeniami przemysłowymi przeznaczonymi do kolektywnego użytku makerów.


Niebieska taśma malarska

(ang. blue tape / masking tape) samoprzylepna taśma przyklejana do niepodgrzewanego stołu roboczego drukarki 3D. Zastosowania taśmy malarskiej zwiększa przyczepność drukowanego obiektu, który dzięki niej lepiej przywiera do stołu.


OBJ (.obj)

Format pliku z danymi do kolorowego druku 3D, stanowiący alternatywę dla formatu STL. Format  został opracowany przez firmę Wavefront Technologies i jest formatem otwartym. Zaletą plików .obj jest możliwość przekazywania informacji o kolorze, teksturze oraz materiale obiektu, które zawarte są w bibliotece pliku MTL (Material Library).


PolyJet

PolyJet przypomina tradycyjny druk przy użyciu drukarek atramentowych, z tą różnicą, że zamiast tuszu głowica drukująca natryskuje na obszarze roboczym krople  żywicy fotopolimerowej utwardzane światłem UV. Charakterystycznymi cechami technologii są dokładność, wysoka szybkość druku oraz brak konieczności poddawania wydruków złożonej obróbce post-processingowej.


Prusa

Projekt jednej z najpopularniejszych drukarek 3D typu RepRap, którego twórcą jest czeski pasjonat druku 3D, Josef Prusa. Drukarka występuje w trzech modelach: Prusa, Prusa i2 oraz Prusa i3.


PLA

Poliaktyd, [poli(kwas mlekowy)] – polimer z grupy poliestrów alifatycznych. PLA jest tworzywem w pełni biodegradowalnym. Wytwarza się go z naturalnych surowców odnawialnych takich jak mączka kukurydziana, ziemniaki, buraki cukrowe. Poliaktyd stosowany jest między innymi do produkcji implantów dentystycznych, nici chirurgicznych oraz biodegradowalnych naczyń i sztućców jednorazowych.

Temperatura wyciskania to od 160 do 220 stopni celsjusza.

PLA jest obok ABS najpopularniejszym termoplastycznym tworzywem sztucznym stosowanym do druku 3D w technologii FDM.

 


Radełko

Element składowy ekstrudera, służący do popychania filamentu małymi ząbkami.


Retrakcja

Proces wycofywania gorącego filamentu przez silnik wyciskarki na czas jałowego ruchu głowicy drukującej. Retrakcja zapobiega wyciekaniu roztopionego materiału pod wpływem grawitacji. Parametry retrakcji można ustawić w programach slicer (np. Cura, Slic3er).


RepRap

Projekt stworzenia samoreplikującej się uniwersalnej drukarki 3d, zainicjowany w 2005 r. przez dr Adriana Bowyera. Głównym założeniem projektu jest skonstruowanie modelu jak najtańszej drukarki, która będzie w stanie wydrukować wszystkie elementy niezbędne do złożenia kolejnego urządzenia. Projekt przyjął formułę open source, co umożliwiło powstanie wokół niego ogromnej społeczności. Znanymi członkami społeczności RepRap są Josef Prusa, Erik de Bruijn czy Bre Pettis. Określenie „reprap” jest niekiedy używane jako synonim niskobudżetowej drukarki FDM.


SLA / SL (stereolitografia)

Technologia utwardzania żywic fotopolimerowych przy użyciu światła laserowego. Drukowanie obiektu odbywa się na platformie z podnośnikiem, zanurzonej w wannie wypełnionej żywicą fotopolimerową. W wyniku naświetlania żywicy laserem, utwardza się ona, tworząc kolejne przekroje poziome drukowanego obiektu. Po wydrukowaniu danej warstwy platforma jest opuszczana w dół o grubość wydrukowanej warstwy.

Ze względu na swą specyfikę, druk w technologii SLA nie wymaga stosowania materiału podporowego. Wydruki SLA charakteryzują się wysoką jakością sięgającą kilku mikronów. Wadą technologii jest stosunkowo wolna szybkość druku oraz dosyć skomplikowany post-processing. SLA jest to najstarszą znana metoda druku 3D.


Support (podpora)

Dodatkowa struktura drukowana wraz z obiektem, w celu umożliwienia wydruku zwisających elementów obiektu, tak by elementy te nie opadły pod wpływem sił grawitacji. Podpory generowane są przez program tnący model przed rozpoczęciem wydruku, zaś ich usunięcie następuje po zakończeniu wydruku. Podpory mogą być drukowane ze specjalnego materiału, którego usunięcie następuje poprze poddanie obiektu działaniu ciepła lub środka chemicznego. W przypadku gdy podpora została wydrukowana z tego samego materiału co obiekt, jej usunięcie odbywa się poprzez ręczną obróbkę (ułamanie lub spiłowanie podpory).


SLS

Selective Laser Sintering (Selektywne Spiekanie Laserem) – to technologia druku 3D polegająca na tworzeniu kolejnych warstw modelu poprzez spiekanie laserem sproszkowanego materiału polimerowego. Spiekanie odbywa się w zamkniętej komorze.  Po wydrukowaniu danej warstwy modelu ruchoma rolka rozprowadza kolejną warstwę proszku na całej powierzchni. Proszek który nie jest w danym momencie spiekany służy za materiał podporowy.


Shapeways

Internetowy serwis tworzący rynek oraz społeczność druku 3D, umożliwiający użytkownikom kupowanie, tworzenie oraz sprzedawanie spersonalizowanych produktów wydrukowanych w technologii 3D. Shapeways świadczy usługę drukowania na żądanie, dzięki której każde zamówienie może być dostosowywane do szczególnych wymagań zamawiającego. Shapeways przyczynia się do popularyzacji oraz demokratyzacji druku 3D, udostępniając swoim użytkownikom platformę z najnowszymi technologiami branży druku 3D.

Założyciele:  Peter Weijmarshausen, Marleen Vogelaar oraz Robert Schouwenburg. Pierwotnie główna siedziba firmy mieściła się w Eindhoven ale została przeniesiona do Nowego Yorku.

Data założenia: 1 marca 2007 r.